Kuchnia danego kraju jest częścią jego dziedzictwa kulturowego.W
przypadku Chorwacji ta część dziedzictwa jest niezwykle zróżnicowana.
Bowiem tak jak różne pod względem kultury, historii, obyczajów są
poszczególne rejony Chorwacji, tak różnorodna jest i kuchnia regionalna.Jest
to wynikiem wielości obcych wpływów, pochodzących od najstarszych
mieszkańców tych ziem, jak i od zmieniających się obcych władców.Od
początku dziejów w kraju tym swoje ślady pozostawili Rzymianie, Grecy,
Węgrzy, Turcy, Włosi czy Słowianie Niezaprzeczalnie mieli oni wpływ
na charakter kuchni chorwackiej .Obecnie każdy region kraju reprezentuje
inną kuchnię.
Najlepszym przykładem
jest rodzaj zimnej płyty, tzw. hladni pladanj ( zimny talerz ) chociaż
na obszarze całej Chorwacji wygląda z pozoru podobnie ( potrawa składa
się najczęściej z mięsa, sera,świeżych lub konserwowychwarzyw ) ,
w rzeczywistości składniki tej przekąski są różne w poszczególnych
regionach kraju. I tak na Istrii Istarski pladanj będzie składał się
z istarskiego prśutu (rodzaj specjalnie wędzonej szynki,cienko pokrojonej),
owczego sera, i zielonych
oliwek. Podravski pladanj z suszonego ozorka, suszonej golonki, wędzonego
sera,zielonej sałaty i kiszonego ogórka. Dalmatinski pladanj jest
kombinacją cebuli dymki z octu, czarnych oliwekw oliwie i pomidorów.
W całej Chorwacji nie tylko nad samym Adriatykiem, popularne
są potrawy z ryb.
Świeżo złowione ryby oraz
owoce morza wprawią prawdziwego smakosza w zachwyt (leszcz, diabeł
morski,makrela , ostrobok z czystego morza , małże , ostrygi , kraby
czy raki ) to prawdziwy kulinarny raj.Np. śaran na slavonski naćin
(karp po slawońsku podawany z pieczonymi ziemniakami), brudet od riba
(brodetto z mieszanych ryb morskich w sosie pomidorowym ) , punjene
lignje ( kałamarnice faszerowane pietruszką z czosnkiem ), bakalar
tućen na bijelo ( dorsz w białym winie ).
Z zup chorwackich godne
polecenia są: zagorska juha od krumpira (zagorska zupa ziemniaczana
), podawana z grzankami i drobno pokrojonymi parówkami lub juha odgljiva
s heljdinom kaśom ( zupa grzybowa z kaszągryczanną ) czyli gęsta pikantna
zupa z różnego rodzaju grzybów. Czy wreszcie wyborna zupa z fasoli
i młodejkukurydzy. Popularne są również potrawy z warzyw w postaci
różnego rodzaju zapiekanek.
Musaka to zapiekanka
z mielonego lub drobno pokrojonego mięsa oraz ziemniaków , bakłażanów
i jajek.Inne specjalności to: punjene paprike (papryka faszerowana),
prebranec(potrawa na zimno z fasoli, cebuli i oliwy),sarme (gołąbki
z kiszonej kapusty).
Do potraw zarówno mięsnych jak i rybnych podawane są różnego rodzaju
sałatki (ze świeżych lub kiszonychwarzyw oraz owczego sera), ziemniaki
smażone z czosnkiem i kapustą, palenta (mamałyga z kaszy kukurydzianej),
papryka w occie.
Chorwacja słynie również z doskonałych win. Popularne są zarówno
wina: crno vino (czerwone wino), bilejo vino (białe wino), jak i rużica
(różowe). Najlepsze marki to:Plavac, Dingać, Muskat, Mistella, Grk,
Moreśka, Rebula, Admiral czy Prośek robione z suszonych winogron.Amatorom
piwa należy polecić : Ożujsko,Karlovaćko pivo ulubione w całym kraju
czy też Bansko pivo ze swoją 100 letnią tradycją.
Z mocnych alkoholi, w które obfituje Chorwacja, preferowane
głównie przez mężczyzn warto spróbować :rakiji Lozovaćy, czyli mocnej
wódki z winogron. Panie mogą skosztować słodkawej wódki z wiśni o
nazwie Viśnjevaća, ziołowej travaricy lub słynnego likieru Maraskimo
( nazwa pochodzi od rodzaju wisień maraska).
